Zorg voor ‘heel de mens’: wat betekent het?

Het belang van zorg voor ‘heel de mens’ of ‘holistische’ zorg wordt breed erkend, zeker nu internationaal sprake is van toename van chronische multimorbiditeit. Het gaat om een bepalend kenmerk van de huisartsenzorg. Tegelijk blijft de precieze betekenis ervan ambigu. H. Thomas et al. deden een systematische literatuurstudie om te achterhalen wat huisartsen verstaan onder zorg voor ‘heel de mens’ en of het synoniem is met ‘holistische’ en ‘biopsychosociale’ zorg.

Uit databanken, literatuurstudies, origineel onderzoek, theoretische artikelen of (hoofdstukken uit) boeken werden vijftig Engelstalige publicaties geïncludeerd, specifiek voor de huisartsenzorg en relevant voor de onderzoeksvraag. Gerelateerde termen als ‘patiëntgecentreerde’ zorg en ‘generalisme’ werden buiten beschouwing gelaten. Hoe die zich tot de onderzoeksresultaten verhouden is niet duidelijk.

Geïdentificeerd werden zes thema’s: een multidimensionale, integrale benadering; het belang van de therapeutische relatie; onderkenning van dokters menselijkheid; erkenning van de individualiteit van de patiënt, een kijk op gezondheid als meer dan de afwezigheid van ziekte en toepassing van een scala aan behandelmogelijkheden. ‘Heel de mens’, ‘biopsychosociaal’ en ‘holistisch’ werden als begrippen vaak door elkaar gebruikt, maar waren niet synoniem.

De onderzoekers concluderen dat alle terminologie in de eerste plaats verwijst naar een multidimensionale benadering van zorg. Zorg voor ‘heel de mens’ vertegenwoordigt misschien wel het best de grondslag van de huisartsenzorg, schrijven ze. Zorgstelsels die zulke zorg willen bieden moeten de uitdaging aangaan de zorg van andere zorgprofessionals te integreren waarbij de patiënt-arts relatie centraal blijft staan.

H. Thomas et al., Definition of whole person care in general practice in the English language literature: a systematic review. http://dx.doi.org/10.1136/bmjopen-2018-023758

0 Shares