Depressie ouderen behandelen zonder medicatie

Ouderen met depressieve klachten worden in ons land doorgaans door de huisarts behandeld. Hoewel niet-farmacologische behandeling de voorkeur heeft, krijgen zij veelal antidepressiva voorgeschreven. Groningse onderzoekers deden een systematische literatuurstudie en een meta-analyse van onderzoeken naar niet-farmacologische behandelingen van depressie bij ouderen in de eerste lijn.

Drie databases werden onderzocht met als zoektermen ‘huisartsenpraktijk’, ‘ouderen’, ‘depressie’ en ‘niet-farmacologische behandeling’. Geïncludeerd werden elf onderzoeken in de eerste lijn naar de effecten van cognitieve gedragstherapie (CGT), beweging, problem-solving treatment (PST), gedragsactivatie en lichttherapie.

Uit de meta-analyse bleek een klein positief effect van CGT, vergelijkbaar met dat van antidepressiva. Eén onderzoek liet een effect zien van lichttherapie. De werkzaamheid van life-review, PST en bibliotherapie bij ouderen in de algemene bevolking is bewezen, maar bij oudere huisartspatiënten nog niet goed onderzocht.

Het begrip ‘bibliotherapie’ wordt verschillend gedefinieerd. Het meest gangbaar: ‘het gebruik van geselecteerde lectuur als therapeutisch middel’ en ‘begeleiding bij het oplossen van persoonlijke problemen door gericht lezen’. Life-review is een methodische herwaardering van de eigen levensloop, met bijzondere aandacht voor emotionele herinneringen. De patiënt leert die te bekijken vanuit een meer aanvaardend perspectief en ontwikkelt zo een positiever zelfbeeld.

Het is volgens de onderzoekers de moeite waard de werkzaamheid van PST, bibliotherapie en life review te onderzoeken bij oudere huisartspatiënten met een depressie. De behandelingen kunnen in principe door huisarts of poh-ggz gegeven worden.

Holvast, F. e.a., Non-pharmacological treatment for depressed older patients in primary care: A systematic review and meta-analysis. PloS One, 12(9), [e0184666]. DOI: 10.1371/journal.pone.0184666.

Deel HOLOS
Facebooktwittermail