Palliatieve zorg bij 
hartfalen: deels nog 
onontgonnen terrein

Er is nog weinig duidelijk over de effecten van palliatieve zorg voor patiënten met hartfalen. Dat geldt ook de vraag hoe deze zorg het best in te bedden is in het medisch beleid. Dat concluderen Amerikaanse onderzoekers die de beschikbare literatuur bestudeerden. Om ervoor te zorgen dat palliatieve zorg geïntegreerd wordt in de zorg voor patiënten met hartfalen is een bredere basis van bewijs voor haar heilzame rol nodig. Wereldwijd ontbreekt het daaraan.

Er zijn volgens Colleen K. Mcilvennan en Larry A. Allen diverse redenen waarom het betrekken van palliatieve zorg in de behandeling van hartfalen verre van ideaal is: onzekerheid over het ziekteverloop, het niet vergoeden van communicatie tussen zorgverleners en patiënten, verkokerde zorg, gebrek aan kennis, co-morbiditeit en kwetsbaarheid, levensreddende apparatuur met complexe wisselwerking en de genoemde beperkte grondslag van bewijs voor heilzaamheid.

Het beeld van hartfalen verschuift. Er is groeiende aandacht voor palliatieve en terminale zorg. Maar er is nog een lange weg te gaan voordat een meer samenhangende benadering van de zorg voor patiënten met hartfalen mogelijk is, schrijven de onderzoekers. Ze bepleiten frequenter onderzoek naar patiëntgerichte uitkomstmaten voor symptoombestrijding en levenseindezorg. Daarbij zouden cultureel milieu en individueel gedrag die besluiten over de zorg voor patiënten met hartfalen beïnvloeden meer aandacht moeten krijgen.

Beroepsorganisaties en beleidsinstanties moeten doorgaan het belang van palliatieve zorg te benadrukken, schrijven ze. En patiënten, hun naasten en mede-zorgverleners moeten beter geïnformeerd worden over palliatieve zorg. De perceptie van palliatieve zorg moet verbreed worden van puur levenseindezorg naar zorg die focust op de symptoomlast en stress als een manier om kwaliteit van leven gedurende het ziekteverloop te verbeteren. De onderzoekers noemen acceptatie van levenseindeplanning de sleutel tot vooruitgang. Zolang de dood meer wordt gezien als een falen dan als een belangrijk hoofdstuk van het leven, zullen patiënten en hun naasten slecht voorbereid zijn op het moment dat hartfalen niet meer vatbaar is voor therapieën.

C.K. Mcilvennan, Larry A. Allen, Palliative care in patients with heart failure, BMJ 2016;352:i1010; doi: 10.1136/bmj.i1010.

Een herziene multidisciplinaire Richtlijn Palliatieve zorg bij hartfalen van het IKNL is onderweg. De nieuwe richtlijn zal in februari worden gepresenteerd.

Een gedachte over “Palliatieve zorg bij 
hartfalen: deels nog 
onontgonnen terrein

Reacties zijn gesloten.