Boudewijn Chabot ziet euthanasiewet ontsporen

Als ‘boodschapper van slecht nieuws’ presenteert psychiater Boudewijn Chabot zich in zijn nieuwste publicatie, een bundeling van eerder verschenen en nieuwe stukken: De weg kwijt. De zorgelijke staat van de euthanasiewet. Dat slechte nieuws is dat ‘de toetsingscommissie euthanasie bij de toepassing van de wet op patiënten die aan dementie of een chronische psychiatrische ziekte lijden, haar legitimiteit zal verliezen als zij bij de beoordeling van euthanasie aan deze kwetsbare burgers de komende jaren het roer niet omgooit’. En, waarschuwt hij in het afsluitende stuk, dat verlies van legitimiteit zal, gezien de vervlechting van de toetsingscommissie met toezicht op de uitvoering van de euthanasiewet, als een boemerang terugslaan op de wet zelf.

Volgens de overwegende mening onder leden van de RTE’s waarborgt het huidige toetsingssysteem dat de euthanasiepraktijk zich blijft bewegen binnen de wet. Chabot bestrijdt dat. Bij alle tevredenheid over de euthanasiewet wordt een oude voorstelling over het hoofd gezien, schrijft hij: de dood als verleider. ‘In de samenleving bestaat onder het oppervlak een reservoir aan doodsverlangens.’

Van de funderende pijlers onder de euthanasiewet is er in Chabots ogen maar één echt overgebleven: het vrijwillige en weloverwogen verzoek. De andere wettelijke eisen stutten alleen nog maar wat. ‘Op die ene pijler staat de wet niet stabiel maar helt over ten gunste van de sterken en doet patiënten – én familieleden – tekort die betere zorg en hoopgevende behandeling als levensbehoeften hebben. Als dementerende en psychiatrische patiënten dat niet krijgen en in de media lezen dat ook zij verlost mogen worden van hun geworstel met het leven, bestoken ze dokters met doodswensen en wilsverklaringen. Artsen kunnen de stroom niet aan en verwijzen naar de levenseindekliniek. Van haar kant probeert de kliniek de stroom terug te duwen naar huisartsen, psychiaters en specialisten ouderengeneeskunde.’

Of het huidige toetsingssysteem houdbaar is in principiële zin kan al betwijfeld worden (en Chabot doet dat dus), of het houdbaar is in praktische zin is nog een heel andere kwestie. Blijft de euthanasiepraktijk groeien dan zal, zo voorzagen onderzoekers van de wet, de werkdruk zo groot worden dat een melding afgedaan zal moeten worden met een ‘standaardbrief’ of een andere arbeidsbesparende maatregel zal nodig zijn. Maar, stelt Chabot, dan verandert de wettelijk voorgeschreven toetsing en zal de euthanasiewet dus moeten worden aangepast.

Boudewijn Chabot, De weg kwijt. De zorgelijke staat van de euthanasiewet. Uitg. Nijgh & Van Ditmar, Amsterdam.

Deel HOLOS
Facebooktwittermail